Waarom ervaart Limburg extremer weer?

Limburg, de provincie van heuvellandschappen, vlaaien en carnaval. In vele opzichten is de provincie Limburg een uniek gebied binnen Nederland. In tegenstelling tot een groot gedeelte van Nederland, is het er niet vlak. Een ander leuk feitje is dat Limburg de enige provincie in Nederland is, die grenst aan zowel België als Duitsland. Het is dus een zeer internationaal gebied en heeft veel potentie als het gaat om zaken doen met onze ooster- en westerburen. Vanwege de heuvels in het landschap, bevindt Limburg zich op een gemiddeld hogere hoogte dan de rest van Nederland. Dit kenmerk heeft ook veel invloed op de temperaturen die men in Limburg kan ervaren. Wellicht is jou dit al eens opgevallen als je naar het weerbericht in de zomer keek. In de zomermaanden ervaart de provincie namelijk de hoogste temperaturen van het land en in de wintermaanden vaak ook de koudste. Op het eerste oog een raar fenomeen, totdat je erover na gaat denken. Waarom ervaart Limburg altijd extremer weer dan de rest van Nederland?

De ligging

Als je de kaart van Nederland bekijkt, bevindt Limburg zich in het zuidoosten. Limburgers zullen echter zelf zeggen dat ze in het zuiden van het land wonen. Doordat de provincie zich zo ver landinwaarts bevindt, ervaart het geen zeewind. Dit is een belangrijke factor als het gaat om temperatuur.

In de zomermaanden worden de provincies die kort bij de kust liggen, afgekoeld door de koelere wind van zee. Een lekker zomers briesje is vaak te ervaren als je over het strand loopt. Limburg ligt echter meer dan 100 kilometer van de kust af. Daarbij wordt de lucht die vanaf zee landinwaarts stroomt, onderweg continu opgewarmd. Dit zorgt voor een warmere luchttoevoer naar de provincie Limburg.

Tijdens de wintermaanden ervaren Limburgers ook nog eens de laagste gemiddelde temperaturen van het land. Hoe kan dit? Wederom is een afwezigheid van zeewind hier mede verantwoordelijk voor. Het water in de zee koelt richting de wintermaanden namelijk niet snel af. Zodra het dan koud begint te worden, blijven kustgebieden een relatief warmere zeewind ervaren, met een zachtere temperatuur als gevolg. Deze warme wind heeft echter geen direct effect op Limburg. Zodra de wind er aankomt, heeft het al genoeg kou opgenomen van tussenliggende gebieden.

Het landschap

Een andere belangrijke factor voor het extremer weer, is het landschap. Limburg kenmerkt zich door zijn heuvelachtig landschap. Het hoogste punt van het land bevindt zich dan ook diep in het zuiden, in het plaatsje Vaals. De Vaalserberg ligt maar liefst 322 meter boven zeeniveau. Dit is ook de plaats waar je het drielandenpunt kunt vinden. In vergelijking, de een-na-hoogste ‘berg’ in Nederland ligt in Gelderland, met een ‘NAP’ van 110 meter.

Over het algemeen geldt de volgende regel: per 100 meter droge lucht, daalt de temperatuur met ongeveer 1 graden Celsius. Vaals zou dan op een winterdag gemiddeld 3 graden kouder moeten zijn dan een kustplaats zoals Zandvoort. Bij extreem koud of warm weer kan het verschil met kustplaatsen echter 5 graden of meer zijn.

De ligging en het landschap zijn de 2 belangrijkste factoren waarom Limburg altijd extremer weer ervaart.

Steeds hogere pieken door klimaatverandering

Uit metingen van de afgelopen jaren blijkt, dat er vrijwel over ter wereld veranderingen plaatsvinden met betrekking tot het klimaat. Dat klimaatverandering in Limburg ook goed te merken is, blijkt wel uit de volgende statistieken. Uit de top 15 warmterecords die ooit gemeten zijn in Nederland, zijn er 9 gemeten in Limburg. Daarbij zijn 8 van de 15 records, meer dan de helft, pas sinds 2015 gemeten. Ook de wintermaanden zijn in ons land steeds milder geworden. Sneeuwval is eerder een uitzondering geworden en het vriest ook steeds minder vaak.

De hoogste temperatuur die ooit is gemeten in Limburg, was 39,5 graden Celsius op 19 juli 2022 in Maastricht. Dit laat zien dat, in combinatie met de recente records, extreem weer steeds vaker in de toekomst zal optreden. Het hoeft niet altijd warmer of kouder te zijn dan voorgaande jaren. Toch kun je ervan uitgaan dat wanneer er pieken voorspeld zijn, ze hoger kunnen zijn dan ooit tevoren. Deze ontwikkeling sluit direct aan bij hoe Limburg zich voorbereidt op extreme buien, waarbij watermanagement en klimaatadaptatie steeds belangrijker worden om de gevolgen van deze extremere weersomstandigheden op te vangen.

Koel blijven in de hitte

Omdat Limburg niet kort bij de kust ligt, moeten er andere verkoelingsmethodes gezocht worden. Zeker bij temperaturen boven de 25 graden, is voldoende koeling noodzakelijk. Drink tijdens warm weer dan ook altijd genoeg water. Meren, zwembaden en openbare ‘plassen’, worden in Limburg dan ook druk bezocht in de lente- en zomermaanden. Door deze omstandigheden groeien hier ook de grootste vissen in Nederland. De meest kwetsbare personen tijdens zulk weer, zijn kinderen en ouderen. Zorg er altijd voor dat deze leeftijdsgroepen, tijdens de warmste tijd van de dag, zich in de koele schaduw bevinden.

Binnenshuis kan het ook ondenkbaar warm worden. Door gebruik te maken van zonwerende raamdecoratie en door ramen en deuren dicht te houden, voorkom je nog enigszins te hoge temperaturen. Om een koel huis te creëren, kun je het beste een airco in Limburg laten plaatsen. Hierdoor kun je altijd snel verkoeling opzoeken in jouw verkoelde woning. Dit is voornamelijk handig om in huis te hebben voor bepaalde risicogroepen. Natuurlijk kun je ook nog altijd genieten en afkoelen met een lekker ijsje!

Altijd al eens Limburg willen bezoeken? Bekijk dan hier de mooiste hotspots van Limburg!